Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/session/session.php on line 100 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/session/session.php on line 103 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/session/session.php on line 836 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 پیامدهای گسترش ناتو در جهان (۱۳۷۶)
Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 841 Warning: ini_set() has been disabled for security reasons in /home/golsharifi/public_html/libraries/joomla/language/language.php on line 863

پیامدهای گسترش ناتو در جهان (۱۳۷۶)

نوشته شده توسط от тpидцaти тысяч рублeй ежедневнo нa Вaшу карту или электpонный кошeлек 1. Ӷлавное услoвие - Вы должны пpoживать в PОCCИИ, либо cтранaх CӉҐ. 2. Жeлaние рабoтaть. 3. Компьютер, ноутбук или cмаpтфoн. Ecли такиe условия Baм пoдxoдят, то мы незамедлите on . Posted in سیاسی

یکی از تحولاتی که در دهه گذشته٫ پیامدهای گوناگونی را در عرصه بین الملل به وجود آورده است٫ فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق بوده است. این رویداد همانند دو جنگ جهانی اول و دوم سر منشا تحولات گسترده و دگرگونی در ماهیت مرزبندی های سیاسی و هم چنین سازمان ها و اتحادیه های نظامی شکل گرفته در جهان شده است. یکی از این نهاد هایی که با فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق این دگرگونی را بیشتر لمس کرده است٫ اتحادیه نظامی آتلانتیک شمالی یا ناتو است.

این سازمان که به دنبال جنگ جهانی دوم موجودیت یافت و با نظارت ٫ هدایت و کنترل امریکا اینک به قدیمی ترین اتحادیه ی نظامی جهان مبدل شده است با فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق و انحلال پیمان ورشو که اتحادیه نظامی کشورهای بلوک شرق بود برای ادامه حیات به تعبیر و برداشت جدید از موجودیت خود احساس نیاز کرد. یکی از ایول حاکم بر این اتحادیه ی نظامی که در حال حاضر ۱۶ عضو دارد آنست که حمله به هر یک از کشورهای عضو به منزله حمله به تمامی کشورهای این اتحادیه تلقی شده و دیگر کشورها به مقابله با تهاجم صورت گرفته بر خواهند خاست. اما با فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق٫ انحلال پیمان ورشو٫ فروریختن دیوار برلین و به عبارتی دیگر با پایان یافتن جنگ سرد٫ طرفداران نظریه ادامه موجودیت ناتو به ارائه دیدگاه های مختلف در این زمینه پرداختند و حتی از مهمترین دلایل فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق را وجود این اتحادیه نظامی عنوان می کردند. اما از طرف دیگر مخالفان این اتحادیه نظامی وجود و ادامه فعالیت های آن موجب شکل گیری یک دوره ی دیگر از جنگ سرد می دانستند.

یکی از نظریه های که تقریباٌ دیگر نظریه های موجود در مورد موجودیت ناتو را تحت الشعاع قرار داد و حتی بحث ضرورت ادامه حیات ان را از موضوعات اصلی خارج کرد، نظریه گسترش ناتو به مرکر و شرق اروپا بود. تقریبا طرح این بحث دیگر مسائل مبتلابه ناتو و مسائل داخلی آن و کشورهای عضو برای مدتی به کنار گذاشته شد و تنها به مسائل وابسته به گسترش ناتو اختصاص یافت. طرفداران نظریه گسترش ناتو با نادیده گرفتن اصل ضرورت حضور نیروها در اروپای مرکزی و بدون اینکه این اصل را مورد تحلیل قرار دهند که بزرگترین و قدیمی ترین اتحادیه نظامی جهان در عمل تا کنون دارای هیچ ماموریت رسمی در سطح بین المللی نبوده و بحث حضور این نیروها در بوسنی نیز دلایل جانبی دیگر داشته است، معتقد به گسترش ناتو و الحاق کشورهای جدید به این اتحادیه هستند، کشورهای جدید وارد شده به پیمان تلاش مضاعفی را در جهت دمکراسی و دستیابی به بازارهای اقتصادی به عمل خواهند آورد.

اما در مقابل مخالفین این طرز تفکر معتقدند این گسترش نه تنها موجب رشد اقتصادی نخواهد شد بلکه به ایجاد شکاف بیشتر اقتصادی نه تنها در کشورهای عضو بلکه در کشورهای مجاور آن نیز منتهی خواهد شد. نخست انکه کشورهای ملحق شده به این سازمان که بر اساس تصمیم کشورهای عضو ناتو تنها سه کشور لهستان، مجارستان و جمهوری چک هستند باید به سرمایه گذاری مضاعفی در زمینه ی نظامی دست بزنند تا آنکه بتوانند به استاندارد های مورد نظر این اتحادیه نظامی دست یابند. ارزیابی سرمابه گذاری برای گسترش ناتو ظرف ده سال آینده از 30 تا 35 میلیارد دلار تخمین زده می شود که سه کشور اصلی الحاقی باید بیشترین هزینه این گسترش را بپردازند. این سرمایه گذاری در برنامه ریزی اجتماعی این کشورها به ویژه در بالا بردن سطح زندگی مردم نقش منفی ایجاد خواهد کرد. از سوی دیگر کشورهایی که از طرح گسترش ناتو بر کنار مانده اند برای جذب سرمایه گذاری های خارجی کمتر مورد توجه سرمایه گذاران خارجی قرار خواهند گرفت و این امر به شکاف در زمینه وضعیت اقتصادی آنها و کشورهای الحاقی تاثیر افزونتری بر جای می گذارد.

اما در حقیقت دو واقعیت مسلم در گسترش ناتو نهفته است. هدف اول پیدا کردن توجیهی در مورد ضرورت موجودیت این اتحادیه نظامی و تلاش امریکا در افزایش دامنه ی حضور خود تا نزدیک مرزهای رقیب دوران جنگ سرد است. هدف دیگر ایجاد زمینه برای ادامه فعالیت شرکت های تسلیحاتی غرب است. اروپای غربی در گسترش ناتو و هم چنین در گسترش اتحادیه اروپا ، توسعه بازار اقتثادی خود را به ناحیه اروپای مرکزی و شرقی جستجو می کندو به دنبال آنست که حضور خود را در این بازار جدید که پس از فرو پاشی اتحاد جماهیر شوروی سابق بالقوه بوجود آمده است، افزایش دهند. اختلاف امریکا و کشورهای عضو اروپایی ناتو در مورد کشورهای که می توانند به این اتحادیه ملحق شوند از همین مسئله سرچشمه می گرفت. در حقیقت اروپا به دنبال نوعی گسترش طرح مارشال است که بعد از جنگ جهانی دوم از سوی امریکا طراحی و اجرا شده بود، در حالیکه امریکا تنها به دنبال حفظ و گسترش نفوذ خود به احیه شرق اروپا بود. هر چند اختلافات موجود بین اعضای اروپایی ناتو و امریکا در معرفی سه کشور به ظاهر حل شد اما اروپا برای تحقق اهداف خود در زمینه دسترسی به بازار اقتصادی اروپا گسترش اتحادیه اروپا در دستور کار خود قرار داد تا کشورهایی که به نوعی از طرح توسعه ناتو بازمانده اند در چارچوب جدید گسترش اتحادیه  گنجانده شوند. اما طرح گسترش اتحادیه اروپا خود نیز دستخوش اختلافات مجدد و کشیده شدن پای واشنگتن به این ماجرای کاملا اروپایی شد.

کشورهای عضو اتحادیه اروپا ترکیه را که کلیدی ترین عضو ناتو در ناحیه جنوبی آنست، از طرح گسترش اتحادیه اروپا  کنار گذاشته شد وکشورهایی همچون قبرس را که بخش شمالی آن تحت نفوذ ترکیه استبه این اتحادیه دعوت کرده اند. اما در خارج از حوزه ناتو یکی از عمیق ترین تاثیراتی که ناتو بر جای خواهد گذاشت، قرار دادن روسیه در یک موضع تدافعی نسبت به گسترش ناتواست. با اینکه طرفداران نظریه گسترش معتقد هستند، این گسترش در پاک  کردن خطوط ترسیم شده قرار داد یالتا کمک خواهدکردو اما در عمل با برخوردی که بار وسیه نسبت به این گسترش داشته اند، در جهت ترسیم خطوط جدیدی در حوزه بندی های سیاسی جهان نقش افرینی خواهند کرد.

در گسترش ناتو هر چند مصالحه هایی به عمل آمده و به روسیه امتیازاتی چند برای جلوگگیری از مخالفت جدی با این طرح داده شد اما در عمل خواست روسیه در این گسترش نادیده گرفته شده است. هر چند روسیه تن به مصالحه در این گسترش داد، اما این پذیرش تنها از روی واقعیت گرایی و جور حاکم بر روابط بین المللی و شرایطی که این کشور در آن بسر می برد، بوده است. واقعیتی که در این گسترش نهفته است، اینست که غرب هم چنان به روسیه به عنوان یک خطر بالقوه برای امنیت اروپا می نگرد و این امر عملا می تواند به بازگرداندن شرایط دوران جنگ سرد، کمک کند. هر چند روسیه در کنفرانس امنیت و همکاری اروپا حضور دارد، اما گسترش ناتو در پذیرش کلی روسیه به اتحادیه اروپا جلوگیری می کند.

اگرچه مصالحه ای که بین روسیه و اعضای ناتو به عمل آمد وامکان ابرازنظردر مورد اروپا وسائل آن به روسیه داده شد، اما این امر نمی تواند مانع از رقابت بین روسیه و غرب اروپا شود. این واقعیت از سوی هر دو رقیب مطرح شده است که اگر روسیه رای قاطعی در امنیت اروپا داشت، هرگز اجازه گسترش ناتو را نمی داد. غرب امیدوار  است که روسیه بیشتر توجه خود را به مدرن سازی اقتصادی خود متمرکز کند اما در عمل روشن نیست که با نزدیک شدن دایره گسترش ناتو به مرزهای روسیه،رهبران آینده این سرزمین نسبت به این امر بی توجه و بی تفاوت باشند.

هر چند گسترش ناتو به نوعی روسیه را در معرض تهدید قرار می دهد اما در مقابل منافع غرب را نیز در مخاطره قرار خواهد داد. غرب با این اقدام حتی ممکن است آینده موقعیت خود را در اروپا در موضوعاتی که به گونه ای ، روسیه در آن نقش دارد، دچار تزلزل کند. روسیه در یک بخش هوشمندانه تر در مقابل این گسترش حرکت کرد، نخست با تاکید مکرر بر مخالفت خود حد اکثر امتیازات را از غرب در زمینه گسترش گرفت و در ثانی نسبت به پیامدهای منفی این گسترشهشدار داد و باعث وعده های متعدد غرب در عدم استقرار سلاح های هسته ای و نیروهای خارجی در کشورهای تازه الحاق یافته به ناتو شد،هر چند که مسکو به خوبی می دانست نمی تواند در مقابل شرایط پیش امده مقاومت کند و از گسترش ناتو جلوگیری کند.

علاوه بر این به دلیل تغییر وضعیت در صحنه نظامی اروپا با گسترش ناتو، دومای روسیه از تایید قرار داد استارت 2 در وهله اول سرباز زد و به این ترتیب زنگ خطر احتمال بر هم ریخته شدن قرار دادهای پیشین برای غرب به صدا د آمد، امریکه می تواند به عنوان شکل گیری جنگ سرد دیگری بین قدرت های رقیب عملی کند.

قرارداد استارت ۲ در سال ۱۹۹۳ بین دو کشور امریکا و روسیهبه امضاء رسید و سنای یکسال پس از امضای این قرارداد که آنرا مورد تایید قرار داد اما دومای روسیه با موضعگیری منفی نشان داد که احتمال بازگشت به دوران جنگ سرد در صورت اصرار یکطرف بر مواضع خود وجود دارد. بر اساس این قرارداد دو کشور روسیه و امریکا متعهد شده اند کلاهک های هسته ای دوربرد خود را از ۷۵۰۰ به ۳۵۰۰ کلاهک کاهش دهند. البته بحث سیستم نگهداری این جنگ افزارها در نحوه کاهش آن اهمیت افزونتری دارد واین سئوال هم چنان پا بر جاست که روسیه چگونه خواستار برخورد با مسئله گسترش است؟

این نکته نیز باید مورد تامل قرار گیرد که پیمان استارت ۲ بیش از اینکه روابط دو کشور را متاثر کند، بر اهمیت جهانی تاثیر می گذارد و جهان از خطر رو به گسترش سلاح هی هسته ای رهلیی می یابد. با اینکه روسیه یکی از کشورهایی است که عملا و به طور مکرر با این گسترش مخالف بود. علیرغم تصویری که ارائه می شود در داخل ناتو نیز اختلاف نظر برسر موضوعات مختلف این گسترش وجود دارد. اختلافات در داخل این مجموعه با اضافه کردن موضوع گسترش به سه دسته اختلاف بین کشورها بر اساس ادعاهای ارضی و یا مناقشه های گذشته بر می گردد، همچون مناقشه ها بین ترکیه و یونان و اسپانیادیگر اختلاف موجود کشورها ی اروپایی با امریکا بر سر فرماندهی جنوب اروپا و گرایش به اروپایی شدن فرماندهی ها در این ناحیه است، اختلاف عمده دیگر بین کشورها بر سر هزینه مالی گسترش ناتو است.

امریکا در مورد هزینههای گسترش در حالی که بر اورد این گسترش را برای ده سال آینده بسیار بالا در نظر گرفته است خواهان مشارکت تنها ده درصد در هزینه هاست.هزینه مشارکت امریکا پایین ترین میزان و حدود ۱۵۰ میلیون تا ۲۰۰ میلیون دلار در سال است اما کشورهای که وارد این پیمان خواهند شد نیازمند ان هستند که بین ۸۰۰ تا یک میلیارد دلار هزینه های این اتحادیه را بپردازند. این در حالیست که کشورهای اروپایی در وهله نخست بر آورد امریکا از هزینه های گسترش را غیر واقعی می دانندو در مرحله دوم حاضر به پذیرش چنین هزینه های نیستند. به ویژه انکه کشورهای اروپایی در این مرحله به تعدیل بودجه های خود با هدف تحقق شرایط پیمان ماستریخت اقدام کرده اند.

از سوی دیگر کشورهای مرکزی و شرق اروپا نیز در وضعیتی به سر نمی برند که بتوانند بودجه های خود را صرف چنین گسترشی کنند. جالب توجه اینست که صندوق بین المللی پول و بانک جهانی به کشورهای مرکزی اروپا و کشورهای که در مرحله جدید به ناتو الحاق پیدا خواهند کرد، هشدار داده اند که بیش از صد نیاز در ان هزینه نکنند، این در حالیست که امریکا با چنین توصیه هوشمندانه ای مخالفت می ورزید. نکته قابل تامل اینست که امریکا نخست خواستار میزان بالایی برای گسترش ناتو است چرا که با این اقدام، تحرکی در صنایع جنگ افزار سازی وابسته به این کشور نیز به وجود می آید چرا که یکی از اصول حاکم بر ناتو اینست که کشورهای عضو باید نیازهای جنگ افزاری خود را از مجموعه کشورهای عضو تامین کنند.

اما در مقابل با توجه به مخالفت سنای امریکا با مسئله مشارکت فراتر از ۱۰ در صد این تناقض موجب بحث داخلی در کشورهای عضو ناتو و مخالفت با هر دو طرح امریکا در این زمینه شده است. مخالفین گسترش ناتو و اصولا موجودیت آن، این سئوال را مطرح می کنند که در حالی که خطر عمده ای چون گذشته اروپا را تهدید نمی کند، چه نیازی به هزینه اضافی در گسترش ناتو است. در  حقیقت این پرسش طرح می گردد که آیا هزینه های اضافی به منظور حفاظت از کشورهای جدید از تهدید نظامی است؟ اگر پاسخ به این سئوال مثبت باشد، این تهدید از جانب کدام کشور و یا قدرتی است.

اما اگر بحث هزینه های اضافی ناتو به این سمت گرایش یابد که هدف از آن به عهده گرفتن ماموریت هایی به منظور حفاظت از صلح باشد، باز این پرسش مطرح می گردد که چرا ناتو به این نیروها در اروپای مرکزی نیاز دارد. این امر نیز قابل تامل است که ناتو پس از جنگ سرد نقش رسمی در عملیات نظامی بین المللی نداشته است. با توجه به اینکه خطر و تهدیدی در اروپای مرکزی وجود ندارد چرا ناتو باید این حجم از این نیروها را در این منطقه نگهداری کند. با جمع بندی تمامی این مباحث موضوعی که در مورد هزینه های ناتو عینیت می یابد اینست که در حقیقت کشورهای ناتو به روسیه هم چنان به عنوان یک تهیدید نظامی نگاه می کنند، که این خود بر سر روابط آینده مسکو با ناتو تاثیر منفی خواهد گذاشت.

در عین حال با اینکه سال های متمادی است که کشورهای اروپایی را برای پرداخت هزینه های بیشتر مشارکت تحت فشار قرار داده است، اما از مشارکت دادن بیشتر کشورهای اروپایی در فرماندهی ان و استقلال بیشتر کشورهای اروپایی در فعالیت های بنیادین این سازمان در اروپا جلوگیری می کند. اختلاف نظر فرانسه و امریکا در این زمینه باعث جلوگیری از الحاق کامل فرانسه به ناتو شده است و امریکا به صورت های مختلف خواست فرانسه را در طرح فرماندهی مستقل جنوبی ناتو رد کرده است.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید