پنجره برای دیپلماسی هسته ای باز است، اما نه برای مدتی طولانی

نوشته شده توسط حمید گلشریفی on . Posted in بررسی مطبوعات

بازرسان سازمان انرژی هسته ای بین المللی می گویند: ایران ممکن است بزودی سرعت غنی سازی اورانیوم را افزایش دهد که این امر یافتن توافق بر سر برنامه هسته ای ایران را بسیار ضروری می کند.

آژانس بین المللی هسته ای، دیده بان هسته ای سازمان ملل در آخرین گزارش فصلی خود به هیئت عمومی که در روز چهارشنبه انتشار یافت، جزئیات فنی برنامه هسته ای ایران را به سفرای حاضر در آژانس در شهر وین ارائه کرد.

این گزارش همراه با عکس هایی بوده است که موضوع را برای حاضران روشن تر می کرد. در این جلسه همچنین سفرای حاضر پرسش هایی را از "هرمن ناکارکس" رئیس پادمان آژانس مطرح  کردند، که وی نیز در مقابل برداشت های خود را در پاسخ به سئوالات بیان می کرد.

پیام مهمی که دیپلمات های غربی در این گردهمایی به آن رسیدند، آن بود که ایران تنها چند روز باتزریق گاز هگزافلوراید به چهار ابشار سانتریفیوژ نصب شده در سایت غنی سازی فردو که در زیر کوه قرار دارد، فاصله دارد.

این ابشارها که هر کدام دارای 174 سانتریفیوژ است، کار با خلاء را که آخرین مرحله آزمایش پیش از تزریق گاز هگزافلوراید است، آغاز کردند.

برداشتی که از این جلسه توجیهی به دست آمده، آن بود که اغلب ابشارها جدید به تولید اورانیوم غنی شده 20 درصد خواهند پرداخت. این سطح از غنی سازی از عمده ترین نگرانی های اصلی گسترش تسلیحات هسته ای است که منجر به تنش بین المللی با ایران بر سر برنامه هسته ای شده است.

ایران در شش ماه گذشته به طور متوسط 14 تا 15 کیلوگرم اورانیوم در سطح 20 درصدی  تولید می کرد. در حال حاضر ایران دارای ذخیره 135 کیلوگرمی است.

این در حالی است که اسرائیل این ذخیره را 240 کیلوگرم می داند که برای ساخت یک کلاهک هسته ای کافی است. این خط قرمزی است که اسرائیل اعلام کرده اگر ایران از آن بگذارد به اقدام نظامی برای توقف کردن آن دست خواهد زد. اگر سانتریفیوژ های چهار آبشار جدید به خوبی کار کنند و اورانیوم را به خوبی به چرخش در آورند، تولید ماهانه ایران از اورانیوم غنی شده20 درصد به 25 کیلوگرم خواهد رسید که ایران در چهار ماه و نه هفت ماه به خط قرمز تعیین شده، خواهد رسید.

در نیمه اول سال، ایران بخشی از اورانیوم 20 درصد تولیدی خود را به سوخت تبدیل کرد و آنرا از ذخیره خود خارج کرد. در ماه اگوست ایران 96 کیلوگرم را با این هدف از ذخیره بیست درصدی خارج کرد که به این ترتیب از لحاظ تئوری داشتن اورانیوم غنی سازی کافی برای تولید بمب را از میان برداشت. مقامات اسرائیلی ادعا می کنند، دست نزدن به حمله نظامی علیه ایران در سال جاری به دلیل اقدام تهران در این زمینه بوده است.

خبر بد آنست که ایران در سه ماه گذشته، هیچ بخشی از اورانیوم غنی سازی شده 20 درصد را به سوخت تبدیل نکرده است، پس در نتیجه ذخیره آن افزایش یافته است. یک خبر تا اندازه خوب در گردهمایی روز چهارشنبه آن بوده است که به نظر می رسد که وقفه ایجاد شده در تولید سوخت تنها به دلایلی کاملاً فنی بوده است.

بنظر می رسد، کارخانه ساخت سوخت اصفهان که پودر اورانیوم را به قرص سوخت تبدیل می کند، دچار نقص فنی شده است و این مانع کم شدن ذخیره سوخت 20 درصد بوده است.

اگر مشکل مرتفع شود، اورانیوم 20 درصد ذخیره شده می تواند دوباره به اصفهان برده شود و به قرص سوخت تبدیل شود که در نتیجه ذخیره اورانیوم ایران کاهش خواهد یافت، اما متوقف نخواهد شد.

در حالیکه خط قرمز اعلام شده در حال برجسته تر شدن است، بنظر می رسد پایتخت های کشورهای غربی از اژانس بین المللی خواهند خواست تا هر سه ماه به صورت منظم و سریع  آنها را در جریان تحولات برنامه هسته ای ایران قرار دهند.

نهایت امر آنست که پنجره دیپلماسی که با انتخابات ریاست جمهوری آمریکا باز شده بود، دوباره باسرعت بیشتری در حال بسته شدن است.

همه طرف ها در انتظار نتیجه انتخابات 6 نوامبر بودند تا جهت سیاست آمریکا روشن شود. این باور وجود دارد که دولت اوباما برای حل و فصل برنامه هسته ای ایران، مذاکرات دیگری را مدنظر قرار داده است. اما در جریان انتخابات کارت های خود را ارائه نداد تا در مقابل ایران "نرم" نشان داده نشود.

در همان روزی که ناکارتس با دیپلمات ها در مورد برنامه هسته ای ایران گفتگو می کرد. شش قدرت جهانی نیز برای نخستین بار از هنگام انتخابات آمریکا گردهم آمدند تا موضع خود را در مذاکرات جدید با ایران مورد ارزیابی قرار دهند. بهر حال، براساس همه برآوردها، دستور کار جدیدی بر روی میز مذاکرات قرار دارد.

مدیران وزارت امور خارجه شش کشور موافقت کرده اند لغو بخشی از تحریم ها در مذاکرات ارائه شود تا به ایران نسبت به کنار گذاشتن غنی سازی 20 درصد خود کمک شود. اما در این زمینه هیچ چیز مشخصی وجود ندارد.

شش قدرت جهانی از طریق سخنگوی خود "کاثرین آشتون" اعلام کردند که آنها آمادگی دارند هر چه سریعتر مذاکرات در سطح مقامات ارشد را با "سعید جلیلی" از سر بگیرند. اما این دیدار اگر قرار است اتفاق بیافتد در ماه نوامبر چنانکه قبلاً برنامه ریزی شده بود، نخواهد بود و شاید در ماه دسامبر و یا حتی ژانویه برگزار شود.

در عین حال، انتخابات اسرائیل نزدیک است و اگر بازرسان اژانس بین المللی هسته ای در مورد سرعت غنی سازی ایران درست باشد. همانند همیشه سرعت کار سانتریفیوژ ها بیشتر از سرعت دیپلماسی خواهد بود.  

گاردین

برنده درگیری اسراییل و حماس کیست؟

نوشته شده توسط حمید گلشریفی on . Posted in بررسی مطبوعات

ایان بلاک، نویسنده خاورمیانه ای روزنامه گاردین در مقاله ای به تحلیل نبرد و آتش بس بین اسرائیل و حماس پرداخته است و در این زمینه می نویسد: آتش بس بین اسرائیل و حماس بر قرار شد، اما چه اهدافی تحقق یافت؟

حماس می گوید: خواسته هایش اجابت شد، چنانکه رهبران اسرائیل می گویند: اهداف خود را بر آورده کردند.

طرف های درگیر  در شرایطی که در مذاکرات برای دستیابی به توافق تحت فشار شدید قرار داشتند، تلاش کردند  که آنچه را که مورد توافق قرار گرفته است، مثبت تصور کنند. این همان امری است که در آتش بس حاصل شده بین اسرائیل و حماس روی داده است.

از نظر بلاک یکی از مهم ترین بندهایی موافقتنامه، موافقت اسرائیل به پایان دادن به عملیات ترور و حمله به شهر غزه است. در مقابل حماس نیز از حملات به مناطق مرزی اسراییل  دست برخواهد داشت.

از نظر نویسنده این بند از موافقتنامه، حماس را ملزم می کند تا برتری خود را بر دیگر گروه های بیشتر تندرو فلسطینی همچون جهاد اسلامی، تحمیل کند. موضوعی که حماس قادر به انجام آن نیست، چنانکه تعهدات کتبی به سرعت قابل نقض است.

از دیگر بندهای مهم موافقتنامه بازکردن گذرگاه ها و فراهم کردن زمینه عبور افراد و کالاها به غزه می باشد. این موافقتنامه در عین حال زمان اجرای بندهای مورد توافق را مورد اشاره قرار نداده است.

وی می نویسد: آنچه که بیشتر جلب توجه می کند، نبود هیچگونه تعهدی از جانب مصر نسبت به کنترل ارسال اسلحه به غزه از طریق تونل های زیر زمینی نشده است. هر چند که اسرائیل تأکید کرده است که از مصر و جامعه بین المللی می خواهد قاچاق اسلحه را متوقف کند اما عدم دستیابی به چنین بندی موجب انتقاداتی در داخل اسرائیل خواهد شد.

بلاک در ادامه می نویسد: جای تعجب ندارد که حماس اعلام پیروزی کند. بویژه که این جنبش توانست از موشک های بلندبرد برای زدن تل اویو و دیگر شهرهای اسرائیلی استفاده کند. این یک برتری استراتژیک کوتاه مدت است، اما این موجب سنگین تر شدن کفه حماس در مقابل چهارمین ارتش قوی جهان نخواهد شد.

از نظر بلاک، برنده اصلی اتش بس بین اسرائیل و غزه محمد مرسی رئیس جمهور مصر است. وی با مهارت کامل توانست بین همبستگی با حماس و منافع ملی- راهبردی مصر توازن برقرار کند و در تحقق آتش بس، موفق شد. این امر زمینه ایفای نقش منطقه ای را به مصر می دهد. 

تحریم های جهانی دلیل کمبود شیر خشک در ایران

نوشته شده توسط حمید گلشریفی on . Posted in بررسی مطبوعات

 اگر شما در ایران باشید و فرزند شما به دلیل حساسیت به شیر خشک نیاز داشته باشد، در این صورت شما یک مشکل جدی خواهید داشت. تحریم ها هزینه های واردات را افزایش داده است و کمبود در بازار جان بسیاری از کودکان را در خطر قرار داده اس تحریم های اقتصادی که علیه جمهوری اسلامی ایران وضع شده، ممکن است که برنامه هسته ای ایران را هدف قرار داده باشد، اما این تحریم ها پیش از همه تأثیر بزرگی را بر زندگی مردم عادی گذاشته است، بویژه تأثیری که تحریم ها بر داروخانه ها داشته است.

در هفته های اخیر، ایرانی ها از افزایش قیمت شیر خشک که قیمت آن از 60 هزار ریال به 120 هزار ریال رسیده است، شکایت می کنند.

گزارش شده است، تولید شیر خشک محلی در بازار به وفور وجود دارد اما شیر خشک رژیمی یا شیرهای مناسب کودکان با حساسیت که از خارج وارد می شود، متناسب با تقاضای آن  نیست.

دولت در این زمینه اقدام به تعیین سهمیه کرده است و بر اساس نظر روزنامه همشهری این کمبود ناشی از بحران ارزی در کشور است. ارزش ریال در ماه گذشته به حداقل بهای خود رسید که پایین ترین میزان در تمام دوره های گذشته بوده است.

اقدام های تنبیهی علیه بانک های ایرانی که آنها را از سیستم بانکی بین المللی قطع کرد و همچنین تحریم هایی تجاری موجب شد که شماری از کالاها همچون داروها که در لیست سیاه نبودند، متأثر شود.

براساس نوشته همشهری، محمد کاظم پور کاظمی معاون انجمن داروخانه های ایران گفت: "متأسفانه توزیع شیر خشک رژیمی با وجود افزایش قیمت در وضعیت مناسبی قرار ندارد و مردم در یافتن آن با دشواری مواجه هستند.

سعید جمال وفایی، یکی دیگر از مقامات رسمی این انجمن گفت: "شیر خشک همانند دیگر محصولات در کشور از بازار ارز متأثر شده است."

یک مادر در گفتگو با بی بی سی فارسی گفت: "دخترش را به دلیل نبود شیر خشک به بیمارستان برده است". وی گفت: "دخترم اسهال داشت و ما باید شیر خشک ویژه ای را برای او پیدا می کردیم. ما تمام داروخانه ها را به دنبال یافتن آن بودیم ولی تمام داروخانه ها هر آنچه که از این شیر خشک داشتند، به فروش رسانده بودند."

یکی دیگر از مادران به بی بی سی گفت: "شیر خشک برای فرزند من حیاتی است. مقامات رسمی می گویند: شیر خشک دیگر در بازار وجود ندارد. داروخانه ها می گویند: آنرا ندارند. من هنگامی که فرزندم به دلیل گرسنگی گریه می کند، چه باید بکنم؟"

در اواسط ماه اکتبر، یک سازمان خیریه هشدار داد که تحریم های غرب واردات دارو و تجهیزات بیمارستان را متأثر کرده و جان میلیون ها تن را در مخاطره قرار داده است. بیمارانی که از ناراحتی هایی همچون بیماری های هموفیلی و سرطان رنج می برند، بیشتر متأثر شده اند.

در آغاز ماه جاری روزنامه نیوریوک تایمز گزارش مشروحی را انتشار داد که در آن نوشته بود چگونه بر واردات تجهیزات پزشکی و دارو تأثیر گذاشته است. از جمله داروهای همچون هرسپتین، که در آمریکا تولید می شود. از دیگر داروهای که گفتگو می شود بازار ایران با کمبود آن مواجه است واکسن کزاز است.

  

تلاش جدید برای پایان دادن به بحران هسته ای ایران

نوشته شده توسط حمید گلشریفی on . Posted in بررسی مطبوعات

شش قدرت جهانی پس از انتخابات ریاست جمهوری امریکا، تلاش دیپلماتیک جدیدی را در چند ماه آینده با هدف پایان دادن به بحران هسته ای ایران و جلوگیری از برخوردهای جدید در خاورمیانه آغاز خواهند کرد.

پیشنهاد فرمول بندی شده برای پرونده هسته ای ایران، تحریم های وضع شده علیه تهران را سبک تر خواهد کرد و پیشنهادات دیگری به ایران برای محدود کردن سطح غنی سازی و ذخیره اورانیوم غنی شده اش، ارائه خواهد شد.

این تلاش ها به صورت مرحله ای انجام خواهد شد تا اینکه طرفین بر بی اعتمادی موجود بین خود فائق آیند. بی اعتمادی موجب فروپاشی مذاکرات پیشین شد، چرا که هر کدام از طرفین، انتظار برداشتن گام نخست را از طرف مقابل داشت.

یکی از مقامات رسمی اروپایی گفت: "ما این را فهمیده ایم، که ایرانی ها نیاز به پیشنهادی دارند که بتوانند آن را در داخل عرضه کنند و ما انتظار داریم که تغییر واقعی در طرف مقابل صورت گیرد. این پیشنهاد در مورد آنست که مرحله بندی آن درست انجام شود. دور بعدی مذاکرات در این باره است."

یکی دیگر از مقامات اروپایی گفت: "اگر ایران آماده باشد که اقدامات کافی را انجام دهد، تحریم ها بر روی میز مذاکره قرار خواهد داشت. "

ایران نباید انتظار آنرا داشته باشد که «شش قدرت جهانی» اول چشمک بزند اما اگر انها اقدامات صادقانه ای را در پیش گیرند، ما آمادگی پاسخگویی را داریم. این ممکن است با سبک تر کردن تحریم ها همراه باشد، اما این تنها با اقدام درست از طرف ایران محقق خواهد شد. تحریم ها در حال صدمه زدن به تهران است و ما از تحریم ها بدون اینکه پیشرفت واقعی برای برطرف کردن نگرانی ها صورت گیرد، دست بر نخواهیم داشت.

اگر رویکرد گام به گام با شکست مواجه شود ممکن است تلاش گسترده تری در ارتباط با جاه طلبی های ایران ارائه شود، یک طرح توافقی کامل که در آن به ایران اجازه داده شود در      حد زیر 5 درصد به غنی سازی اورانیوم ادامه دهد، اما تحت مراقبت و کنترل شدیدتر سازمان   انرژی بین المللی.

یکی از دیپلمات های غربی گفت: "در حال حاضر ما در وضعیت بن بست قرار داریم، زیرا ایران مطالبه زیادی دارد و مقدار اندکی را در مقابل عرضه می دارد. یکی از راه های پیش روی ایران ممکن است پیشنهاد بزرگتر در مقابل درخواست  همزمان گسترده تری باشد."

مقامات رسمی درگیر در مذاکرات هسته ای بر این باور هستند، که فرصت کار دیپلماتیک بین انتخابات 6 نوامبر و بهار آینده است. قرار است مذاکرات شش کشور با ایران در اواخر نوامبر یا دسامبر صورت گیرد. یکی از دیپلمات های غربی گفت: انتخابات بدون تردید پر از نا اطمینانی است، اما پس از ماه نوامبر بودن یک موقعیت روشن خواهد شد". نمایندگی انگلیس را در این مذاکرات مارک سیدویل که قبلا فرستاده ویژه به افغانستان و پاکستان بوده  است و به ریاست اداره سیاسی وزارت امور خارجه انگلیس منصوب شده است، بر عهده خواهد داشت.

طرح پیشنهادی چنان است که چه باراک اوباما برای دور دوم پیروز انتخابات شود یا اینکه میت رومنی پیروز آن باشد، اجازه پیشبرد به آن داده شود. اگر رومنی در انتخابات پیروز شود و بر مرور کامل سیاست ها اصرار ورزد، در این صورت دیپلماسی هسته ای در عرض چند ماه می تواند از مسیر خود خارج شود.

دیپلمات هایی که در مذاکرات مقامات بلند پایه در ماه ژوئن در مسکو حضور داشتند، گفتند که جلیلی در این مذاکرات به وضوح گفت، که ایران فکر نمی کند مذاکرات جدی بین ایران و گروه پنج باضافه یک تا روشن شدن اینکه چه کسی سال آینده رییس جمهور امریکاست، ارزش داشته باشد.

مقامات غربی می گویند، آنها هم چنین بر این باور هستند که اثرات تخریبی تحریم های بانکی و انرژی وضع شده بر ایران ، موجب آن شده است، که ایران برای معامله آماده تر باشد.

انتظار می رود موقعیت ایجاد شده دیپلماتیک هم چنین در بهار سال آینده که رهبران ایران متوجه انتخابات ریاست جمهوری خود شوند، از دست برود.

سیاست در داخل ایران تنها یکی از موارد تاثیر گذار براین طرح است. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسراییل در مجمع عمومی سازمان ملل هشدار داد که برنامه هسته ای ایران ممکن است تا بهار آینده از خط قرمز اسراییل بگذرد. این اظهارات این ایده را مطرح کرده است، که ممکن است اسراییل در ان هنگام به اقدام نظامی برای نابودی برنامه هسته ای ایران روی آورد.

گاردین

دولت عراق به تأمین نفت حیاتی مورد نیاز سوریه تحت تحریم می پردازد

نوشته شده توسط حمید گلشریفی on . Posted in بررسی مطبوعات

 عراق بر اساس قرار دادی به آرامی در حال تأمین نفت حیاتی مورد نیاز سوریه است. این امردر حالیکه موجب نگرانی های واشنگتن شده است، در عین حال نشان از  مشکلاتی دارد که دمشق برای سر پا نگه داشتن اقتصاد خود به دلیل بالا گرفتن جنگ داخلی و تحریم های اقتصادی در این کشور با آن مواجه است.

دولت نوری المالکی  دربغداد، در ماه ژوئن موافقت کرد تا 720 هزارتن از سوخت مورد نیاز سوریه را به صورت ماهانه بر اساس قرار دادی که هر سال قابل تمدید است، تأمین کند. روزنامه فایننشیال تایمز که مدعی است این اسناد را دیده است، می افزاید: در ماه ژوئن و ژوئیه، وزیر نفت سوریه دو محموله نفتی به ارزش 14 میلیون دلار را به رژیم بشار اسد رئیس جمهورسوریه تحویل داد.

 این اسناد نشان می دهد که سوریه هزینه این محموله را به صورت نقد به عراق پرداخت کرده است. در حالیکه میزان انتقال یافته سوخت اندک است اما این قرارداد تلاش های رژیم بشار اسد را برای  تأمین نفت در حد اقل ممکن برای پر کردن شکاف مورد نیاز این کشور را نشان می دهد.

این قرارداد همچنین نقش فعالی را که عراق در منطقه ایفا می کند، نشان می دهد. یکی از مقامات رسمی وزارت خارجه آمریکا گفت: حمل مواد سوختی {از عراق} قطعنامه های تحریم آمریکا و اتحادیه اروپا را نقض نمی کند اما درگیر شدن عراق در این ماجرا شگفت آور است.

عراق در رای گیری اتحادیه عرب برای تعلیق عضویت سوریه از اتحادیه و وضع تحریم ها بر آن کشور رای ممتنع داد. عراق همچنین با ساقط کردن دولت سوریه با استفاده از قوه قهریه با توجه به ترس از آنکه بحران منطقه ای وسیعتری را موجب شود، مخالفت کرد.

دولت عراق که شیعیان آن را رهبری می کنند به ایران نزدیک است و تهران متحد اصلی سوریه در خاورمیانه است.

یک مقام رسمی وزارت امور خارجه آمریکا گفت: واشنگتن دیگر کشورها را به انجام معاملات تجاری و رعایت مسائل حقوقی و مواردی که شامل تحریم ها نمی باشد، تشویق می کند. اما اگر این وضعیت ادامه یابد در این صورت عراقی ها باید در برابر آن پاسخگو باشند.

مقامات رسمی می افزاید: این قرار داد نشان از آن دارد که رژیم سوریه برای تامین نفت خود دچار درماندگی است و در عین باقیمانده ذخیره ارزی این کشور را نشان می دهد. ای اسناد نشان می دهد که شرکت نفت سوریه، که واردات نفت آن کشور را بر عهده دارد، موافقت کرده است که هزینه سوخت وارداتی را قبل از حمل به بانک تجارت عراق بپردازد.

بر اساس این اسناد، علاء خدر خدوم، مسئول بازاریابی نفت عراق، ریاست هیئت مدیره بانک تجارت عراق است. وی و همچنین وزیر نفت به سوالاتی که توسط روزنامه فایننشیال تایمز در این زمینه از وی به عمل آمد، پاسخ نداد.

هشیار زیباری وزیر امور خارجه عراق گفت: "وی از چنین قراردادی خبر ندارد، مقامات سوریه نیز در این زمینه اظهار نظر نکردند.  

فایننشیال تایمز